Theo định nghĩa y khoa ,
bệnh trĩ là trường hợp có tĩnh mạch bị giãn nở và phình ra ở lỗ đít hay trực
tràng. Thoạt nghe có vẻ giản đơn nhưng nhiều người đã phải đau đớn và cực khổ vì
do các biến chứng: ngứa , đau khi đi vệ sinh và chảy máu đỏ tươi ( do rặn ).
nhân tố nguy cơ chính của căn bệnh nhấm nhẵng này là chứng
bệnh táo
bón. Có người lâm vào một vòng “luẩn quẩn”: Khi bị bệnh trĩ song bị
táo bón nên khi mót đi vệ sinh , lại không dám đi vì sợ đau và chảy máu , rồi…
càng bị táo bón càng nặng!
- làm sao để thoát khỏi vòng luẩn quẩn:
Dựa vào những nhược điểm của các tĩnh mạch giãn nở và vị trí éo le của
chúng , người ta khuyên nên có những biện pháp giản đơn về vệ sinh tại chỗ và
những nguyên tắc dễ áp dụng để tránh hẳn táo bón.
- Vệ sinh tại chỗ:
Khi đi vệ sinh xong , nên rửa sạch bằng vòi nước ấm , hơn là chùi giấy
vì giấy không đủ mềm có khả năng làm trầy xước lỗ đít – vốn rất nhậy cảm , gây
cảm giác đau rát ( nhất là khi bị nứt – fissure ).
Ngồi ngân lỗ đít vào
nước ấm: Nhiệt độ ừ 37 – 38 độ C , có hiệu quả làm giãn nở cơ thắt lỗ đít và làm
giản đau ngay tức khắc. Mỗi lần ngâm khoảng 10 -15 phút.
Sau khi làm
sạch , thoa kem có chứa thuốc khử trùng như oxi kẽm , chất có hoạt tính làm chắc
tĩnh mạch , hay thuốc kháng viêm ( thí dụ Preparation – H , Pom-made Midi ,
Proctolog… ).
Về việc đi vệ sinh sao cho dễ nhất , nên theo một số
nguyên tắc đã tỏ ra kiến hiệu. Khi mót nên đi ngay , lợi dụng cộng chấn bao tử –
trực tràng ( réflexegastro-colique ) nên đi ngoài bữa ăn hay sau khi uống ½ lít
nước lúc đói bụng , gắng gổ tập luyện thường xuyên như đi bộ , bơi lội… , khi đi
vệ sinh tránh ngồi lâu quá 15 phút.
- Khuyến cáo chế độ ăn uống:
Nguyên lý căn bản là chế độ ăn uống phải cân đối , nhưng chủ yếu tập
trung vào việc chống táo bón. Có khả năng áp dụng những nguyên tắc căn bản của
tháp dinh dưỡng áp dụng cho người cao tuổi:
Trong ngày cần uống nhiều
nước , cứ khoảng 2 tiếng uống 1 lít nước.
Trong nhóm thức ăn căn bản ,
nên ăn những thứ đem lại nhiều chất xơ như ngũ cốc còn nguyên cám , nếp đen còn
nguyên mầm , bánh mì lúa mạch còn nguyên cám , khoai lang , các loại khoai khác…
chia sẻ đi ỉa ra máucác mẹ nên biết
Trẻ ỉa ra máubạn nên lam gì rau ăn chí ít 400g mỗi
ngày , một nửa là rau lá xanh như rau muống , rau lang , bó xôi , rau dền… Một
nửa là rau củ , rau trái , đậu như đậu ve , đậu dải áo , mướp tây. Muốn ăn được
nhiều ra , nên xào với hút dầu , mỡ để rau “tóp lại” , dễ ăn. Các loại rau này ,
ngoài các chất xơ như cellulose , hemicellulose , có kiến trúc sợi , thớ cho
nhiều “bã” , còn có những chất cũng được liệt vào nhóm “chất xơ” nhưng không
thấy được vì chúng hòa tan trong nước , thí dụ như Inuline , Oligofructose ,
Sorbitol , pectin… Hành , tỏi tây , rau củ đặc biệt giàu loại này. Nhờ chất xơ
không tan và hòa tan , mà phân có khối lượng lớn hơn , hút nước được nên hóa mềm
, dễ tống xuất ra ngoài , không phải rặn và không làm cho trĩ bị đau hay chảy
máu. Ở Việt Nam có hai loại rau , là rau má và rau giấp cá có hiệu quả tốt đối
với bệnh trĩ. Rau giấp cá ( hay giấp cá ) có những hoạt chất làm cho thành tĩnh
mạch bền chắc hơn ( =dioxyflavonon có tính chất rutin ) , hay được ăn sống ,
hoặc sắc lấy nước uống. Rau má nấu canh hoặc xay lấy nước uống cho kết quả tốt
trên trĩ nói riêng , và trên tĩnh mạch giãn nở nhìn chung , do những chất
saponin có kiến trúc triterpen sẽ giúp cho mô kết liên tái hiện mau , nhanh lên
da non.
Về trái cây ở nước ta , tự nhiên ưu đãi có nhiều loại trái cây
quanh năm , rất nên ăn một ít trái cây sau mỗi bữa ăn. Không phù hợp cây cũng có
những điểm trội hơn giống như rau , cộng thêm một đôi biến hóa có phẩm chất thế
hơn. Trong trái cây , dạng chất xơ hòa tan chiếm ưu thế là pectin với dạng keo
trong , chống táo bón rất hiệu quả. Các loại trái cây giàu pectin là bưởi (
không chỉ có trong tép , mà nhiều nhất là trong “cùi” trắng , đã được tận dụng
làm o mai , chè bưởi An Giang… ) , cam , quýt , tắc , ổi , táo tây , táo ta , me
chín ( me chín , ngào mật ong rất nhuận tràng )…
Còn tất cả những hạt họ
đậu , đứng đầu là đậu nành , đậu phộng , mè , đậu trắng , đậu xanh , đậu đen ,
đậu đỏ , nhất là dưới dạng ngâm nở , nấu chính nhừ , ăn cả vỏ sẽ đảm bảo cung
cấp thập toàn chất xơ. Các thức ăn có nguồn gốc động vật thường gây táo bón ,
ngoại trừ những sản phẩm tử sữa có phẩm chất cho các vi khuẩn sống cộng sinh
trong ruột già như kefir hay Yaourt chả hạn.
Trong nhóm các thức ăn giàu
chất béo , nên chọn các thức ăn sẵn hàm chứa dầu cây cỏ. Do nguồn gốc tự nhiên
bao giờ cũng tốt hơn các loại dầu , mỡ , margarin , hay bơ đã qua quá trình tinh
chế , làm mất đi các chất bồi bổ , nhất là chất xơ ( của cám , mầm bắt , cùi
dừa… ).
Đường cát saccharose tinh chế thường gây táo bón , đó cũng là
mặt trái của tính dễ hấp thu ( hấp thu hết , hấp thu mau ) ở tá tràng. Địa ngục
bị bệnh trĩ không nên dùng đường vượt quá mức 10% tổng số calo – tương đương với
50g cho mỗi khẩu phần 2.000 calo/ngày. Có khả năng dùng mật ong thay thế vì mật
ong nhuận tính hơn.
Nên tránh các loại thức ăn , đồ uống có chất kích
thích như: rượu , cà phê , thuốc lá , vì chúng làm tăng áp huyết , lợi niệu
khiến cho bi lan nước âm tính , không nhiều thì ít sẽ gây táo bón. Các gia vị
cay như ớt , hạt tiêu cũng không nên dùng vì cho dù vào tới trực tràng , chúng
vẫn có khả năng kích thích nêm mạc.
Những biện pháp tập luyện và chế độ
ăn uống giới thiệu trên đây rất dễ thực hành , có khả năng giúp cải thiện những
hậu quả nhấm nhẵng do bệnh trĩ gây ra , trước khi bạn quyết định trị dứt hẳn căn
bệnh này bằng một liệu pháp ngoại khoa.
Theo định nghĩa y khoa ,
bệnh trĩ là trường hợp có tĩnh mạch bị giãn nở và phình ra ở lỗ đít hay trực
tràng. Thoạt nghe có vẻ giản đơn nhưng nhiều người đã phải đau đớn và cực khổ vì
do các biến chứng: ngứa , đau khi đi vệ sinh và chảy máu đỏ tươi ( do rặn ).
nhân tố nguy cơ chính của căn bệnh nhấm nhẵng này là chứng
bệnh táo
bón. Có người lâm vào một vòng “luẩn quẩn”: Khi bị bệnh trĩ song bị
táo bón nên khi mót đi vệ sinh , lại không dám đi vì sợ đau và chảy máu , rồi…
càng bị táo bón càng nặng!
- làm sao để thoát khỏi vòng luẩn quẩn:
Dựa vào những nhược điểm của các tĩnh mạch giãn nở và vị trí éo le của
chúng , người ta khuyên nên có những biện pháp giản đơn về vệ sinh tại chỗ và
những nguyên tắc dễ áp dụng để tránh hẳn táo bón.
- Vệ sinh tại chỗ:
Khi đi vệ sinh xong , nên rửa sạch bằng vòi nước ấm , hơn là chùi giấy
vì giấy không đủ mềm có khả năng làm trầy xước lỗ đít – vốn rất nhậy cảm , gây
cảm giác đau rát ( nhất là khi bị nứt – fissure ).
Ngồi ngân lỗ đít vào
nước ấm: Nhiệt độ ừ 37 – 38 độ C , có hiệu quả làm giãn nở cơ thắt lỗ đít và làm
giản đau ngay tức khắc. Mỗi lần ngâm khoảng 10 -15 phút.
Sau khi làm
sạch , thoa kem có chứa thuốc khử trùng như oxi kẽm , chất có hoạt tính làm chắc
tĩnh mạch , hay thuốc kháng viêm ( thí dụ Preparation – H , Pom-made Midi ,
Proctolog… ).
Về việc đi vệ sinh sao cho dễ nhất , nên theo một số
nguyên tắc đã tỏ ra kiến hiệu. Khi mót nên đi ngay , lợi dụng cộng chấn bao tử –
trực tràng ( réflexegastro-colique ) nên đi ngoài bữa ăn hay sau khi uống ½ lít
nước lúc đói bụng , gắng gổ tập luyện thường xuyên như đi bộ , bơi lội… , khi đi
vệ sinh tránh ngồi lâu quá 15 phút.
- Khuyến cáo chế độ ăn uống:
Nguyên lý căn bản là chế độ ăn uống phải cân đối , nhưng chủ yếu tập
trung vào việc chống táo bón. Có khả năng áp dụng những nguyên tắc căn bản của
tháp dinh dưỡng áp dụng cho người cao tuổi:
Trong ngày cần uống nhiều
nước , cứ khoảng 2 tiếng uống 1 lít nước.
Trong nhóm thức ăn căn bản ,
nên ăn những thứ đem lại nhiều chất xơ như ngũ cốc còn nguyên cám , nếp đen còn
nguyên mầm , bánh mì lúa mạch còn nguyên cám , khoai lang , các loại khoai khác…
chia sẻ đi ỉa ra máucác mẹ nên biết
Trẻ ỉa ra máubạn nên lam gì rau ăn chí ít 400g mỗi
ngày , một nửa là rau lá xanh như rau muống , rau lang , bó xôi , rau dền… Một
nửa là rau củ , rau trái , đậu như đậu ve , đậu dải áo , mướp tây. Muốn ăn được
nhiều ra , nên xào với hút dầu , mỡ để rau “tóp lại” , dễ ăn. Các loại rau này ,
ngoài các chất xơ như cellulose , hemicellulose , có kiến trúc sợi , thớ cho
nhiều “bã” , còn có những chất cũng được liệt vào nhóm “chất xơ” nhưng không
thấy được vì chúng hòa tan trong nước , thí dụ như Inuline , Oligofructose ,
Sorbitol , pectin… Hành , tỏi tây , rau củ đặc biệt giàu loại này. Nhờ chất xơ
không tan và hòa tan , mà phân có khối lượng lớn hơn , hút nước được nên hóa mềm
, dễ tống xuất ra ngoài , không phải rặn và không làm cho trĩ bị đau hay chảy
máu. Ở Việt Nam có hai loại rau , là rau má và rau giấp cá có hiệu quả tốt đối
với bệnh trĩ. Rau giấp cá ( hay giấp cá ) có những hoạt chất làm cho thành tĩnh
mạch bền chắc hơn ( =dioxyflavonon có tính chất rutin ) , hay được ăn sống ,
hoặc sắc lấy nước uống. Rau má nấu canh hoặc xay lấy nước uống cho kết quả tốt
trên trĩ nói riêng , và trên tĩnh mạch giãn nở nhìn chung , do những chất
saponin có kiến trúc triterpen sẽ giúp cho mô kết liên tái hiện mau , nhanh lên
da non.
Về trái cây ở nước ta , tự nhiên ưu đãi có nhiều loại trái cây
quanh năm , rất nên ăn một ít trái cây sau mỗi bữa ăn. Không phù hợp cây cũng có
những điểm trội hơn giống như rau , cộng thêm một đôi biến hóa có phẩm chất thế
hơn. Trong trái cây , dạng chất xơ hòa tan chiếm ưu thế là pectin với dạng keo
trong , chống táo bón rất hiệu quả. Các loại trái cây giàu pectin là bưởi (
không chỉ có trong tép , mà nhiều nhất là trong “cùi” trắng , đã được tận dụng
làm o mai , chè bưởi An Giang… ) , cam , quýt , tắc , ổi , táo tây , táo ta , me
chín ( me chín , ngào mật ong rất nhuận tràng )…
Còn tất cả những hạt họ
đậu , đứng đầu là đậu nành , đậu phộng , mè , đậu trắng , đậu xanh , đậu đen ,
đậu đỏ , nhất là dưới dạng ngâm nở , nấu chính nhừ , ăn cả vỏ sẽ đảm bảo cung
cấp thập toàn chất xơ. Các thức ăn có nguồn gốc động vật thường gây táo bón ,
ngoại trừ những sản phẩm tử sữa có phẩm chất cho các vi khuẩn sống cộng sinh
trong ruột già như kefir hay Yaourt chả hạn.
Trong nhóm các thức ăn giàu
chất béo , nên chọn các thức ăn sẵn hàm chứa dầu cây cỏ. Do nguồn gốc tự nhiên
bao giờ cũng tốt hơn các loại dầu , mỡ , margarin , hay bơ đã qua quá trình tinh
chế , làm mất đi các chất bồi bổ , nhất là chất xơ ( của cám , mầm bắt , cùi
dừa… ).
Đường cát saccharose tinh chế thường gây táo bón , đó cũng là
mặt trái của tính dễ hấp thu ( hấp thu hết , hấp thu mau ) ở tá tràng. Địa ngục
bị bệnh trĩ không nên dùng đường vượt quá mức 10% tổng số calo – tương đương với
50g cho mỗi khẩu phần 2.000 calo/ngày. Có khả năng dùng mật ong thay thế vì mật
ong nhuận tính hơn.
Nên tránh các loại thức ăn , đồ uống có chất kích
thích như: rượu , cà phê , thuốc lá , vì chúng làm tăng áp huyết , lợi niệu
khiến cho bi lan nước âm tính , không nhiều thì ít sẽ gây táo bón. Các gia vị
cay như ớt , hạt tiêu cũng không nên dùng vì cho dù vào tới trực tràng , chúng
vẫn có khả năng kích thích nêm mạc.
Những biện pháp tập luyện và chế độ
ăn uống giới thiệu trên đây rất dễ thực hành , có khả năng giúp cải thiện những
hậu quả nhấm nhẵng do bệnh trĩ gây ra , trước khi bạn quyết định trị dứt hẳn căn
bệnh này bằng một liệu pháp ngoại khoa.
0 nhận xét: